«در انتظار گودو» یکی از معروفترین آثار تئاتر جدید است که به قلم «سموئل بکت» نویسنده ی خوش ذوق ایرلندی قرن ٢٠، به زبان فرانسه نوشته شده است.
شالوده ی فکری بکت در آثارش، تربیت پروتستان او در جامعه ی اقلیت ایرلند با اصول سختگیرانه است.
اعتقاد به گناه ذاتی که زندگی را کثیف و حقیر می کند، همواره روح نویسنده را آزار می دهد، لیکن به عقیده ی او راهی برای جبران گناه وجود ندارد.
وجود آدمی، همچون صحرایی است در فاصله ی مابین زندگی و مرگ، که هیچ اتفاقی در آن روی نمی دهد.
شخصیت های بکتی امیدوار به وقوع رویدادی هستند؛ پایان انتظارشان، امتداد زمان، لیکن همه ی آنچه که اتفاق می افتد بی اهمیت و ناچیز است و در این دنیا هیچ کاری برای انجام دادن وجود ندارد.
جهان نه تنها پوچ، بلکه نا راحت و غیرقابل تحمل است؛ آدمی در آن نه تنها به واسطه ی اشیائی که او را احاطه کرده اند در سختی و مشقت است بلکه حتی از جان و تن خود نیز در رنج است.
با این وجود این اثر سیاه، حس خاصی از کمدی را در بطن خود دارد، یک حقارت سیاه و شخصیت های بیمارگونی را به نمایش می گذارد که خنده را به روی لبان بیننده می آورند؛ شخصیت هایی که در واقع کاملا شبیه به دلقک ها به نظر می رسند. لباس های عجیب و غریب و مضحک می پوشند، حرکات ناشیانه دارند و ژست هایی همانند انسان های دست و پاچلفتی به خود می گیرند، با لوازم و اثاثیه ی صحنه ی نمایش زیاد بازی می کنند و دوست دارند همچون عروسک های خیمه شب بازی یا روبات ها رفتار کمدی و تکراری انجام دهند، از جملات موزون و پژواک مانند و سکوت بهره می گیرند. حتی این نکته که شخصیت های نمایش همواره دو به دو بازی می کنند، نشاندهنده ی ظاهر دلقک مانند آنهاست.

خلاصه ی نمایش:
پرده ی اول- صحنه ی نمایش تا حد امکان کوچک شده است: «جاده ای خارج از شهر، و یک درخت».
استراگون و ولادیمیر منتظر گودو هستند که با ایشان قرار ملاقات گذاشته است. آنها با گفتگویی که آمیخته ای از گلایه ها، دلتنگی ها، خاطرات، دلیل علایق و حتی خشم و ... است «زمان را پر می کنند».
دو شخصیت جدید در مقابل ایشان ظاهر می شوند: پوزو و لوکی. پوزو با رفتارهای مستبدانه، دومی را با نوک یک طناب کنترل می کند، او را وادار به حمل چمدان هایش می کند و به او با خشونت فرمان می دهد.
آنها بدون توقف از آنجا عبور می کنند، اما به نظر می رسد که از آشنایی با ولادیمیر و استراگون بسیار خوشوقت شده اند. چرا که برای سرگرم کردن آنها لوکی می رقصد و سپس به فکر فرو می رود.
بعد از گذشتن این زوج، انتظار از سر گرفته می شود. سپس جوانی از راه می رسد و خبر می دهد که: گودو «امشب نمی آید اما مطمئنا فردا خواهد آمد».
پرده ی دوم- رویش تعدادی برگ بر درخت در پرده ی دوم نمایش، نشاندهنده ی آنست که مدت زمانی سپری شده است. اما هنوز هم همان ماجراها در جریان است. با این تفاوت که پوزو کور و لوکی لال شده است.
در آخر همان جوان بازمیگردد و مجددا همان پیغام قبلی را تکرار می کند که: گودو «امشب نمی آید اما مطمئنا فردا خواهد آمد».
قطعه ای از نمایشنامه ی «در انتظار گودو»:
قطعه ی زیر در پرده ی اول، بعد از خروج پوزو و لوکی اتفاق می افتد:
ولادیمیر- اینها باعث شدند که زمان بگذرد.
استراگون- بدون اونها هم زمان می گذشت.
ولادیمیر- آره، اما آهسته تر.
(مدت زمانی بعد)
استراگون- الان چه کار کنیم؟
ولادیمیر- نمی دونم.
استراگون- بریم.
ولادیمیر- نمی تونیم.
استراگون- چرا؟
ولادیمیر- چون منتظر گودو ئیم.
استراگون- راست می گی.
(مدت زمانی بعد)
ولادیمیر- خیلی تغییر کرده بودند.
استراگون- کی؟
ولادیمیر- اون دو تا.
استراگون- آره، بیا یکمی حرف بزنیم.
ولادیمیر- اونها خیلی تغییر کرده اند، اینطور نیست؟
استراگون- ممکنه. این فقط ما نیستیم که نرسیدیم.
ولادیمیر- ممکنه؟ حتما همینطوره. تو قبلا اونها را دیدی؟
استراگون- اگه تو بخواهی. اما نشناختمشون.
ولادیمیر- ولی چرا تو اونها را می شناسی.
استراگون- ولی نه.
ولادیمیر- بهت گفتم، ما اونها را می شناسیم. تو همه چیز را فراموش کردی. (مدت زمانی بعد) مگر اینکه اینها همان ها نباشند.
استراگون- دلیل، اینکه آنها هم ما را نشناختند.
ولادیمیر- این که دلیل نمیشه. من خودم هم وانمود کردم که آنها را نشناختم. و بعد، ما، هیچ موقع آنها ما را نمی شناخته اند.
استراگون- کافیه. همین که گقتم. وای! (ولادیمیر تکان نمی خورد) وای!
ولادیمیر- مگر اینکه این ها همان ها نباشند.
استراگون- عالیه!(استراگون لنگان لنگان به طرف محوطه ی کنار بالابر پرده که در آنجا نشسته بود می رود)
صدایی از اتاق کناری صحنه- آقا!
(استراگون متوقف می شود. هر دو مستقیما به محل برآمدن صدا نگاه می کنند.)
استراگون- دوباره شروع شد.
ولادیمیر- نزدیک بیا فرزندم.
(پسر جوانی هراسان وارد می شود، می ایستد.)
پسرک- آقای آلبرت؟
ولادیمیر- من هستم.
استراگون- چه می خواهی؟
ولادیمیر- جلو بیا.
(پسرک تکان نمی خورد)
استراگون (با صدای بلند)- بهت گفت جلو بیا.
(پسرک هراسان جلو می آید، می ایستد)
ولادیمیر- چی شده؟
پسرک- موضوع آقای گودو است. (ساکت می شود)
ولادیمیر- مشخصه. (مدت زمانی بعد)
(پسرک تکان نمی خورد.)
استراگون (با صدای بلند)– بهت گفت جلو بیا. (پسرک هراسان جلو می آید، می ایستد) چرا اینقدر دیر آمدی؟
ولادیمیر- تو از طرف آقای گودو پیغامی داری؟
پسرک- بله، آقا.
ولادیمیر- خب، پس بگو.
پ.ن.١. پیام پسرک باز هم همان است که گودو « امشب نمی آید اما مطمئنا فردا می آید»
پ.ن.٢. بعضی معتقدند، گودو از همان GOD انگلیسی گرفته شده است.
پ.ن٣. بعضی حتی این نمایشنامه و رفتار شخصیت های آن را با انتظار موعود مرتبط می دانند.
پ.ن.٤. تا جایی که می دانم «در انتظار گودو» در دهه ی ٤٠ توسط داوود رشیدی در ایران اجرا شده است.
    تصاویر:
  نگاره نمایشنامه
  نمایی از صحنه نمایشنامه
  تصویری مرتبط
  نمایی دیگر از صحنه نمایشنامه
    پیوند به مطلب مرتبط